Seyahat
Seyahat
Sağlık
Yaşam
Eğitim
Film ve Dizi
Faydalı Bilgiler
Doğa ve Hayvanlar
Yemek
Diyarbakır'ın tarihi, en az 9 bin yıl öncesine dayanmaktadır
Şehrin bilinen en eski yapısı olan surlar ise ilk olarak 2400 yıl önce , yani MÖ. yüzyılda Urartu İmparatorluğu döneminde inşa edilmiştir
Ancak, Diyarbakır'da yerleşim Yontma Taş Devri'ne kadar uzanmaktadır; bu da şehrin tarihinin Taş Devri'ne kadar dayandığını göstermektedir
Diyarbakır'ın en tarihi yeri konusunda farklı görüşler bulunmaktadır. Bazı kaynaklar Diyarbakır'ın en tarihi yeri olarak Diyarbakır surlarını göstermektedir. 9.000 yıllık olduğu tahmin edilen ve yaklaşık 5 kilometrelik sur duvarlarıyla Çin Seddi'nin ardından dünyanın en uzun ve geniş savunma duvarı olan Diyarbakır surları, 2015 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi'ne dahil edilmiştir. Diğer kaynaklar ise Diyarbakır'ın en tarihi yeri olarak Malabadi Köprüsü'nü göstermektedir. 1147 yılında Artukoğulları Dönemi’nde inşa edilen köprü, 40,86 metrelik sivri kemeri ile dünyanın en uzun açıklıklı taş kemer köprüsü olma özelliğine sahiptir. Diyarbakır'ın en tarihi yeri konusunda kesin bir görüş bulunmamaktadır.
Diyarbakır'ın 3 bin yıllık bir şehir olarak anılmasının nedeni, tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış olması ve özellikle Neolitik Dönem'e ait tarihi yerleşimlerin bulunmasıdır. Çayönü Tepesi: Diyarbakır'ın Ergani ilçesinde yer alan Çayönü Tepesi'nde yapılan arkeolojik kazılar, yerleşimin yaklaşık 12 bin yıl önce, M.Ö. 8000-6000 yılları arasında ilk defa iskana açıldığını ortaya koymuştur. Bu nedenle, Diyarbakır'ın tarihi bu döneme kadar uzanmaktadır. Körtik Tepe: Bismil ilçesinde bulunan Körtik Tepe'de yapılan kazılarda ise Diyarbakır tarihinin 12 bin 500 yıl öncesine dayandığı belirlenmiştir. Ayrıca, Zerzevan Kalesi'nde yapılan kazılarda da 3 bin yıllık yapılar ve kalıntılar ortaya çıkarılmıştır.
Diyarbakır, 2 Eylül 1993 tarihinde çıkarılan 504 sayılı kanun hükmünde kararname ile il olmuştur. Dolayısıyla, 2025 yılı itibarıyla Diyarbakır'ın il oluşunun üzerinden 32 yıl geçmiştir.
Diyarbakır, son 50 yılda önemli değişimler geçirmiştir: Kentleşme ve Metropolleşme: Yoğun iç göç ve hızlı kentleşme, mahalle kültürünün zayıflamasına ve komşuluk ilişkilerinin mesafeli hale gelmesine yol açmıştır. Sosyal Yapı: Geleneksel değerler yerini daha bireysel ve dijital temelli kimliklere bırakmıştır. Ticari ve Sosyal Hayat: Gazi Caddesi gibi tarihi mekanlar, ticari ve sosyal hayatın merkezi olma özelliğini korumuştur. Altyapı ve Yönetim: 1993 yılında çıkarılan kanun hükmünde kararname ile Diyarbakır, büyükşehir statüsüne kavuşmuştur. Bu değişimler, Diyarbakır'ın hem geleneksel yapısını kaybetmesine hem de yeni fırsatlar ve bireysel özgürlük alanları kazanmasına neden olmuştur.
Diyarbakır yazı geleneği, şehrin zengin kültürel mirasının bir parçası olarak, özellikle kitabeler aracılığıyla kendini gösterir. Diyarbakır'daki kitabelerin bazı özellikleri: Tarihî belgeler: Kitabeler, şehirdeki geçmişi kaydeden tarihî belgeler olarak, tarih, bâni, mimar ve yapının yapım veya tamir tarihine dair bilgiler sunar. Sanat eserleri: Surlar, camiler, medreseler, hanlar ve köprüler gibi yapılarda yer alan kitabeler, taş ustalarının sanat eserlerini içerir. Yazı çeşitleri: Küfî yazısı ve bitkisel motiflerle süslenmiş kitabeler, Diyarbakır surlarına estetik bir görünüm kazandırır. Çeşitli medeniyetlere ait yazılar: Romalılar, Bizanslılar, Abbasîler, Mervaniler, Büyük Selçuklular, Şam Selçukluları, İnallılar, Nişanlılar, Artuklular ve Eyyubiler gibi çeşitli medeniyetlere ait Latince, Yunanca ve Arapça yazılar bulunur.
Diyarbakır Surları'nın yapımının kaç yılda tamamlandığı kesin olarak bilinmemektedir. Ancak, surların yapımına MÖ 3000-2500 yılları arasında Hurriler döneminde başlandığı düşünülmektedir. Bu bilgilere göre, surların yapımı yaklaşık 2500 yıl sürmüştür.
Diyarbakır'ın en eski yazısı, MÖ 1316-1281 yılları arasında hüküm süren Asur Kralı Adad Nirari I'e ait bir kılıç kabzasında geçen "Amidi" veya "Amedi" yazısıdır. Diyarbakır, tarih boyunca "Amida", "Kara Amid", "Diyar-ı Bekr", "Diyarbekir" ve "Diyarbakır" gibi farklı isimlerle anılmıştır.
Kültür ve Sanat
Divan edebiyatında kaç çeşit nazım birimi vardır?
Divan-ı İşraf hangi Türk devletlerinde görülür?
Denizli Horoz Heykeli neden kaldırıldı?
Dionysus ve Bacchus aynı mı?
DJ'ler hangi platformda şarkı yükler?
Divan ve divan-ı hümayun arasındaki fark nedir?
Doğal preslenmiş çiçekler nasıl kullanılır?
Duman grubunda kaç kişi var?
Demir Maskeli Adam gerçek bir hikaye mi?
Divanı Hikmet'te hangi nazım biçimleri vardır?
Drake hangi ırktan?
Dupont marka çakmak hangi ülkenin malı?
Dilek ağacı hikayesi gerçek mi?
Do Re Mi Fa Sol La Si Do hangi çizgi?
Doğu ve Batı Ekrem Akurgal ne anlatıyor?
Dobruca Türkleri hangi Türk boyundandır?
Dijital sirk karakterleri kim?
Doğu cephesinin en önemli kahramanı kimdir?
Doğal taşlarla sürdürülebilir iç mimarlık tasarımı nedir?
Deadpool nasıl çizilir kolay?
Diyar Pala Pompalamasyon klibindeki kız kim?
Devrek'in neyi meşhur?
Dede korkut hikayelerinde kaç tane tepegöz var?
Dom Dom Kurşunu hikayesi nedir?
Disney prensesleri ve kahramanları kimlerdir?
Divan hümayun ve Babıali aynı mı?
Doğaçlamanın temel ilkeleri nelerdir?
Drakula gerçekte nasıl öldü?
Deve ile ilgili atasözleri nelerdir?
Do notası nasıl çizilir?
Dandını dandını dastana hangi yöreye ait?
Dijital sanatçı olmak için ne gerekli?
Dr Stone neden bu kadar sevildi?
Diyarbakır'ın en güzel semti neresi?
David Garret Türkiye'de nerede sahne alacak?
Deli Dumru'nun karısı kim?
Do re mi koro notası nasıl okunur?
Dedubluman belki ne anlatıyor?
Derman arardım derdime kimin şiiri?
Deniz üstünde köpürür sözleri kime ait?