Seyahat
Seyahat
Sağlık
Yaşam
Eğitim
Film ve Dizi
Faydalı Bilgiler
Doğa ve Hayvanlar
Yemek
Divan şiiri , İslamiyet’in kabulünden sonra başlayıp Tanzimat dönemine kadar devam eden, Arap ve Fars yazınlarının etkisinde kalarak yazılmış şiirlerdir
Divan şiirinin bazı özellikleri:
Divan şiirinde en çok kullanılan beyitler hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, divan şiirinden bazı beğenilen beyitler şunlardır: Fuzûlî: "Ger derse Fuzûlî ki güzellerde vefâ var / Aldanma ki şair sözü elbette yalandır". Nef'i: "Ehl-i dildür diyemem sînesi sâf olmayana / Ehl-i dil birbirini bilmemek insaf değil". Baki: "Âvâzeyi bu âleme Davûd gibi sal / Bâkî kalan bu kubbede bir hoş sadâ imiş". Nazîm: "Fikret-i hatt-ı yâr var serde / Arzû-yı bahar var serde". Nedim: "Güllü dîbâ giydin ammâ korkarım âzâr eder / Nâzenînim sâye-i hâr-ı gül-i dîbâ seni".
Divan edebiyatı, Türklerin İslam kültüründen etkilenerek oluşturdukları, "Klasik Türk Edebiyatı" olarak da bilinen bir edebiyat türüdür. Özellikleri: Nazım birimi: Genellikle beyittir ve cümle beyitte tamamlanır. Nazım ölçüsü: Aruz vezni kullanılır. Dil: Arapça, Farsça ve Türkçe karışımından oluşan Osmanlıca'dır. Konu: Aşk, şarap, din, tasavvuf ve kader gibi temalar işlenir. Sanat anlayışı: Anlatılan şey değil, anlatış biçimi ön plandadır; söz ve anlam sanatlarına sıkça başvurulur. Kitle: Saray ve medrese çevresindeki aydın zümreye hitap eder.
Divan edebiyatında mısra, aruz vezniyle söylenmiş bir beytin yarısıdır. Mısra, aynı zamanda bir nazım parçasını oluşturan her bir satıra verilen isimdir. Divan edebiyatında kendi içinde bir bütün oluşturan mısralara "mısra-i azade" (bağımsız mısra) adı verilir. Özlü, ahenkli, anlamca çarpıcı, anlatımıyla dikkat çeken, her zaman kolayca anımsanabilen, dilden dile dolaşan mısralara ise "mısra-i berceste" ya da şah-mısra denir.
Divan şiiri yazmak için aşağıdaki nazım şekillerinden yararlanılabilir: Gazel: Beyitler halinde yazılır, beyit sayısı beş ile onbeş arasında değişir. Örnek: > İlm kesbiyle pâye-i rıf’at > Arzû-yı muhal imiş ancak > Işk imiş her ne var âlemde > İlm bir kîyl ü kâl imiş ancak. Mesnevi: Her beytin kendi içinde kafiyeli olduğu nazım şeklidir. Örnek: > Bir merhaleden güneşle derya görünür > Bir merhaleden her iki dünyâ görünür > Son merhale bir fasl-ı hazandır ki sürer > Geçmiş gelecek cümlesi rüya görünür. Şarkı: Bestelenmek için yazılan, çoğunlukla dört dizelik bendlerden oluşan nazım şeklidir. Örnek: > Sevdiğim canım yolunda hâke yeksan olduğum > Iyddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum > Ey benim aşkınla bülbül gibi nâlân olduğum > Iyddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum. Örnekler için aşağıdaki kaynaklar da incelenebilir: prfakademi.com; isev.org.tr; turkedebiyati.org.
11. sınıf divan şiiri, nazım biçimleri ve nazım türleri olmak üzere iki ana kategoriye ayrılır. Nazım Biçimleri: Beyitlerle Kurulanlar: Gazel, kaside, mesnevi, kıta, müstezat. Bentlerle Kurulanlar: Rubai, tuyuğ, murabba, şarkı, terkib-i bent, terci-i bent, muhammes. Nazım Türleri: Tevhid: Allah’ın birliğini ve yüceliğini anlatan kasideler. Münacaat: Allah’a yakarışı dile getiren kasideler. Naat: Hz. Muhammed’i öven kasideler. Methiye: Devrin önde gelen kişilerini öven kasideler. Hicviye: Devrin yöneticilerini yeren kasideler. Mersiye: Önemli birinin ölümünden duyulan üzüntüyü dile getiren kasideler. Cülûsiyye: Padişahın tahta oturması münasebetiyle yazılan kasideler. Sûriyye: Düğün veya sünnet gibi şenlikleri ele alan kasideler. Bu sınıflandırmalar, divan şiirinin temel yapı taşlarını oluşturur.
Divan şiirinde ahenk unsurları, iki ana gruba ayrılır: 1. Ses ve söz tekrarlarına dayalı sanatlar: Cinas, kalb, iştikâk, şibh-i iştikâk, akis, iade (reddü’l-acüz ale’s-sadr), tarsî, nidâ. Aliterasyon ve asonans. 2. Diğer ahenk unsurları: Vezin. Kafiye ve redif. Kelime ve cümle tekrarları. Belagat ve fesahat. Müşâkele, cinas, iştikak. Aynı vezinde kelimeler kullanma biçimleri (muvazene, tarsî, irsad). İnşâd (şiirin ahenkli okunması).
Divan şiirinde beyit bulmak için şu özelliklere dikkat edilebilir: Mısra Sayısı: Beyit, iki mısradan meydana gelen nazım parçasıdır. Ölçü ve Anlam İlişkisi: Beyit, aynı ölçüde yazılmış ve anlamca birbirine yakın iki dizeden oluşur. Nazım Biçimleri: Gazel, kaside, mesnevi, kıt’a gibi nazım biçimlerinde beyit kullanılır. İlk ve Son Beyit İsimleri: Gazelde ilk beyte matla, son beyte makta denir. Beyit, aynı zamanda Batı edebiyatında “kuple” olarak bilinir.
Kültür ve Sanat
Demet ve buket arasındaki fark nedir?
Deniz Üstü Kopurur türküsünün hikayesi gerçek mi?
Donald Trump'ın eşi ve çocukları nereli?
Deniz Gezmiş'in devrimci sözü nedir?
Dicle Üniversitesinin logosu neden Diyarbakır surları?
Dostum dostuma kim yazdı?
Dere Geliyor Dere hangi yöreye ait?
Dekoratif boya ile altın sedef yapılır mı?
Darülbedayi ve Darülelhan aynı mı?
Dağlıca türküsünün bestecisi kimdir?
Dekoratif sanat ögeleri nelerdir?
David Lynch hangi akıma mensup?
Dede Korkut hikayeleri hangi bölgede geçiyor?
Divan edebiyatında muamma ne demek?
Death Note neden İngilizce değil?
Dize örnekleri nelerdir?
Dedem Bir Kiraz Ağacı hangi yayınevi?
Dede Korkut hikayelerinde kaç tane Uruz Bey var?
Dalgona şekeri ile Squid Game aynı mı?
Divan edebiyatının diğer adı nedir?
Dost Kara Günde Belli Olur atasözü nereden gelir?
Doğu Cephesi'nde Kazım Karabekir Paşa'nın yerine kim geldi?
Divan edebiyatı gazel nedir kısaca?
Doğa Ana neyi temsil eder?
Direk gönder bayrak nedir?
Dram tiyatrosu nedir?
Dawn of dragon ne anlatıyor?
Deniz gezmiş hangi şarkıyla gömüldü?
Doğu Cephesi'nde hangi devletlerle savaştık?
Divan şiiri nedir kısaca?
Dubai'nin en eski yeri neresi?
Divan'da kimler toplanırdı?
Demir Kırat belgeselinde kimler var?
Değirmen başında vurdular beni sözleri kime ait?
Duvar resmi çeşitleri nelerdir?
Dutch kültürü nedir?
Diyez ne anlama gelir?
Drakula 1 ne anlatıyor?
Dizek ve porte aynı şey mi?
Derdim bana derman imiş kimin şiiri?