Seyahat
Seyahat
Sağlık
Yaşam
Eğitim
Film ve Dizi
Faydalı Bilgiler
Doğa ve Hayvanlar
Yemek
Cümleler, çeşitli özelliklerine göre farklı türlere ayrılır:
Yükleminin türüne göre :
Anlamına göre :
Öğe dizilişine göre :
Yapısına göre :
Cümle ve söz öbeği arasındaki farka dair bazı örnekler şu şekildedir: Cümle: Yargılıdır, kip, zaman ve kişiye bağlanmış bir söz dizisidir. Söz öbeği: Yargısızdır, kip, zaman ve kişiye bağlanmış bir yüklem içermez. Örnekler: "Yeşil kazak" (sıfat tamlaması); "Ali'nin kulaklığı" (isim tamlaması); "Ağır ağır" (ikileme); "Öyle ya da böyle" (ikileme). Ayrıca, "Enver Bey" gibi birleşik kelimeler de söz öbeği olarak kabul edilir.
Cümle, bir duyguyu, düşünceyi veya eylemi tam olarak ifade eden ve yargı bildiren söz ya da söz grubudur. Cümle örnekleri: "Yazdı". "Bak". "Dün akşam evimizin bahçesinde iki kişi" (bu ifade yargı bildirmediği için cümle olarak kabul edilmez). "Bu kitapların hepsi sizinmiş". "Ağaçta kuşlar var". "Çocuklar okulun bahçesindeydi". "Küçükken çok yaramaz bir çocukmuş". "Amacımızı sınavı kazanmaktır".
Cümlenin ögeleri ve cümle yapısı arasındaki fark şu şekilde açıklanabilir: Cümlenin ögeleri, cümlede farklı görevler üstlenen kelime ve kelime gruplarını ifade eder. Bu ögeler iki ana kategoriye ayrılır: Ana ögeler: Özne ve yüklem. Yardımcı ögeler: Nesne, dolaylı tümleç, zarf tümleci. Cümle yapısı ise cümlelerin kuruluş biçimlerini ve ögelerin dizilişlerini kapsar. Özetle, cümlenin ögeleri cümledeki kelimelerin görevlerini, cümle yapısı ise bu kelimelerin nasıl bir araya geldiğini ve dizildiğini ifade eder.
Cümleler, yapılarına göre dört ana başlıkta toplanır: 1. Basit Cümle: Tek bir yargı bildiren, sadece bir fiilden oluşan cümledir. 2. Birleşik Cümle: Bir temel cümle ile onun anlamını tamamlayan en az bir yan cümlecikten meydana gelen cümledir. 3. Sıralı Cümle: Birden fazla cümlenin virgül ya da noktalı virgülle art arda sıralanmasıyla oluşan cümledir. 4. Bağlı Cümle: Birden fazla cümlenin bağlaçla birbirine bağlanması ile oluşan cümledir.
Yapısına göre dört çeşit cümle: 1. Basit Cümle: Tek yüklemi bulunan, tek yargı bildiren cümledir. 2. Birleşik Cümle: Temel bir cümle ve en az bir yan cümlecikten oluşur. 3. Sıralı Cümle: Birden fazla cümlenin virgül veya noktalı virgülle art arda sıralanmasıyla oluşur. 4. Bağlı Cümle: Birden fazla cümlenin bağlaçlarla birbirine bağlanmasıyla oluşur. Yükleminin türüne göre iki çeşit cümle: 1. Fiil (Eylem) Cümlesi: Yüklemi çekimli bir fiil olan cümledir. 2. İsim (Ad) Cümlesi: Yüklemi isim ya da isim soylu bir sözcük olan cümledir.
Cümle türleri konusu, TYT Türkçe sınavında "Dil Bilgisi" bölümünden yer almaktadır.
Birleşik cümle örnekleri: Şartlı bileşik cümle: "Yarın hava güzel olursa / gezmeye gideceğiz". Ki'li bileşik cümle: "Duydum ki / unutmuşsun gözlerimin rengini". İç içe bileşik cümle: "Güneş doğdu mu / kalkarım". Girişik bileşik cümle: "Beni soran adam / şu muydu?". Diğer örnekler: "Bütün evi iki saatte özenerek temizledik". "Tam balığı çekiyordum ki misina koptu". "O kadar yolu yürüyüp bir de geri dönmek zorunda kaldım". "Öğretmen 'Yarın sözlü yapabilirim.' dedi". "Sokrates 'İnsanlığı kötülüğü ölümden daha kötüdür, çünkü kötülük, ölümden daha hızlı koşar.' demiştir".
Blog
Cümle türleri nelerdir?
Damlar ne anlama gelir?
Dair ve daire aynı mı?
Deşifre olmak ne anlama gelir?
Deniz İngilizcesi ne?
Diyarbakır ağzı hangi lehçeye aittir?
Dizginlemek ve dizginini çekmek ne demek?
Doğal diller kaça ayrılır?
Congratulation ve congrats farkı nedir?
DKT ne iş yapar?
Dilimizin zenginlikleri deyimler ve anlamları nelerdir?
Derman eş anlamlısı nedir?
Divan i Hikmet hangi Türkçe ile yazılmıştır?
Damak ve damaksil arasındaki fark nedir?
Doğuş ve Şahenk ailesi akraba mı?
Cumhuriyetimizin nasıl yazılır TDK?
Doğum tarihim 01.01 nasıl yazılır?
Dağ dağa kavuşmak mecaz mı gerçek mi?
Coğrafi nasıl yazılır TDK?
Dağıtmak ne anlama gelir?
Dağ keçisi bulmaca cevabı nedir?
Cuma günü mesai saatleri nasıl?
Cr neyin kısaltması?
Dah hangi dilde?
Cumhurbaşkanlığı 2019 programı ne zaman açıklanacak?
Denge bulmaca ne demek?
Denizin üstünde araba sürmek neye işarettir?
Dayının oğlu senin neyin olur?
Deniz Baykal şu an ne yapıyor?
Deklarasyon ve deklare aynı mı?
Cümlede yüklemin kazanımı nedir?
Dide ve didar ne demek?
Dejenere ne demek?
Does ne zaman kullanılır?
DMAX TV hangi ülkenin kanalı?
Diyarbakır dhmi hangi ilçeye bağlıdır?
Cümle içinde para birimi nasıl yazılır örnek?
Date of issue ve date of birth aynı mı?
Drink past simple nasıl yapılır?
Deneyim yerine ne kullanılır?